# Brochureontwerp: vouwen, volgorde en een consistente look

[Canonical HTML page](https://gradiently.design/nl/guide/brochure-design)

Een brochure wordt in een bepaalde volgorde gelezen, bepaald door hoe hij vouwt. Krijg de vouw goed en de rest van het ontwerp heeft structuur: paneelgroottes, een leesvolgorde en een look die samenhangt.

## The short version

- Brochureontwerp begint bij de vouw, want de vouw bepaalt welk paneel mensen eerst zien en in welke volgorde ze de rest lezen.
- Een driebladige brochure op A4 of US Letter heeft zes panelen: drie aan de buitenkant en drie aan de binnenkant.
- Het paneel dat naar binnen vouwt is meestal ongeveer 2 tot 3 mm smaller dan de andere zodat de brochure vlak sluit.
- Elk paneel moet één taak doen, zoals de belofte, het bewijs, het aanbod of de contactgegevens.
- Een brochure oogt consistent als elk paneel dezelfde achtergrond, dezelfde lettercombinatie en dezelfde marge deelt.

Goed **brochureontwerp** begint bij de vouw, niet bij de woorden. De vouw bepaalt welk paneel mensen eerst zien, welk ze zien als ze hem openen en welk ze als laatste bereiken. Plan die volgorde, geef elk paneel één taak en gebruik één achtergrond en één set letters over het hele vel. De meeste brochures die rommelig voelen, falen op precies die drie punten: geen leesvolgorde, panelen volgepropt met alles en een andere stijl op elke vouw.

## Brochurevouwen en wanneer je welke gebruikt

De vouw kies je op basis van hoeveel je te vertellen hebt en hoe je het wilt onthullen. Een driebladige folder is niet voor niets de standaard: er past veel op één vel en hij schuift in een rek of envelop. Maar hij is niet altijd de juiste.

| Vouw | Panelen | Het best voor |
| --- | --- | --- |
| Enkele vouw (in tweeën) | 4 | Menukaarten, evenementenprogramma’s, een eenvoudig productverhaal |
| Drievoudige vouw (briefvouw) | 6 | Diensten, praktijken, rondleidingen, alles met stappen en een prijslijst |
| Zigzagvouw | 6 | Tijdlijnen en kaarten die het best plat uitgespreid lezen |
| Deurvouw | 6 | Een dramatische onthulling: twee deuren openen naar een groot middenstuk |

Vier gangbare vouwen. Vraag je drukker welke hij kan kerven en vouwen voordat je ontwerpt, want niet elke pers kan alle vier.

## Formaat van een driebladige brochure op A4 en US Letter

Een driebladige folder is één vel dat aan twee kanten wordt bedrukt en in drieën gevouwen. Op A4 is het platte vel 297×210 mm liggend, dat is 3508×2480 pixels op 300 dpi. Op US Letter is het 11×8,5 inch, of 3300×2550 pixels. De exacte cijfers staan in [A4-formaat in pixels](https://gradiently.design/nl/guide/a4-size-in-pixels) en [Letter-formaat in pixels](https://gradiently.design/nl/guide/letter-size-pixels).

- A4 plat 3508×2480: 3508 × 2480
- Letter plat 3300×2550: 3300 × 2550
- Eén A4-paneel 1169×2480: 1169 × 2480

Het platte vel voor een driebladige A4- en Letter-folder, en één gevouwen A4-paneel, allemaal op 300 dpi en op schaal.

Drie gelijke panelen sluiten niet netjes, omdat de binnenste flap binnen de andere twee moet passen. Maak dat paneel ongeveer 2 tot 3 mm smaller, ruwweg 1/16 tot 1/8 inch, en maak de andere twee breder om dat te compenseren. Op A4 geeft dat panelen van ongeveer 100, 100 en 97 mm. De sjabloon van je drukker heeft de exacte cijfers, en het loont om ernaar te vragen voor je begint.

> **Niets belangrijks op een vouw** Houd tekst en gezichten minstens 5 mm van elke vouwlijn en van de snijrand. Vouwen laten de inkt licht barsten en trekken het oog, dus een kop die over een vouw loopt ziet er kapot uit.

## De leesvolgorde van een driebladige folder

Dit is het deel dat de meeste sjablonen verbergen. Aan de buitenkant van het vel is het rechterpaneel de voorkant, het middelste paneel de achterkant en het linkerpaneel de flap die mensen zien zodra ze de voorkant openen. Binnenin zijn alle drie de panelen tegelijk te zien. Ontwerp in die volgorde en de brochure vertelt zijn verhaal zoals hij werkelijk wordt vastgehouden.

1. **Voorkant: de belofte** Voor wie het is en wat ze krijgen, in een paar woorden. Logo, een kop en de achtergrond van het merk. Verder niets.
2. **Binnenflap: de haak** Het eerste wat je ziet bij openen. Een korte probleemstelling, een opvallende foto of één vraag die de lezer herkent.
3. **Binnenspread: de inhoud** Drie panelen van links naar rechts gelezen: wat je doet, hoe het werkt, waarom je te vertrouwen bent. Gebruik koppen zodat mensen kunnen scannen.
4. **Achterpaneel: de volgende stap** Adres, openingstijden, website, een QR-code. Mensen kijken hier als ze hebben besloten, dus maak handelen makkelijk.

Het voorpaneel van een driebladige brochure voor een fysiotherapiepraktijk, een hoog smal ontwerp met een korte kop

Het voorpaneel: één belofte, de naam en de achtergrond die het merkwerk doet.

Een binnenpaneel van dezelfde brochure met de stappen van een eerste afspraak, op dezelfde verloopachtergrond

Een binnenpaneel met één taak: de eerste afspraak in drie stappen uitleggen.

## Zo houd je een brochure consistent over elk paneel

Een brochure wordt vastgehouden en voor de lezer geopend, dus elke inconsistentie valt meteen op. De oplossing is een klein systeem, vastgelegd voordat je één paneel opmaakt, en daarna zonder uitzonderingen gevolgd.

### Vermijd

- Een andere achtergrondkleur op elk paneel
- Drie of meer lettertypen
- Marges die van paneel tot paneel verschuiven
- Lopende tekst onder 9 punt om meer kwijt te kunnen
- Stockfoto’s met niet bij elkaar passende kleurzweem

### Doe

- Eén achtergrondfamilie die over de spread stroomt
- Een koplettertype en een broodlettertype, niets meer
- Eén marge, herhaald op elk paneel
- Minder woorden op 9 tot 11 punt
- Foto’s getint of gegradeerd naar de merkkleuren

De achtergrond is je sterkste gereedschap. Een kleurvlak of verloop dat ononderbroken over de binnenspread loopt, laat drie panelen als één ontworpen object lezen, terwijl de vouwen elk toch hun eigen ruimte geven. [Merkconsistentie](https://gradiently.design/nl/guide/brand-consistency) behandelt het bredere principe, en [lettertypen combineren](https://gradiently.design/nl/guide/font-pairing) helpt je de twee lettertypen te kiezen.

- Havenmarine: #0f2a3d
- Zeeblauw: #1f6f8b
- Ondiep turkoois: #7fc8c4
- Papier: #f4efe6
- Boeiaccent: #e8875a

Een brochurepalet: een diepe basis voor de voorkant, twee verwante blauwtinten voor de achtergrond, papier voor tekstvlakken en één warm accent bewaard voor de oproep tot actie.

## Je brochure laten drukken

- Voeg afloop toe aan het platte vel: 3 mm per zijde in metrische landen, 0,125 inch in de VS. [Afloop bij print](https://gradiently.design/nl/guide/bleed-and-margins) legt uit waarom.
- Kies een papiergewicht dat schoon vouwt. Vraag om kerven bij zwaar papier, anders barst de vouw.
- Controleer kleuren op papier. Levendige blauwe en violette schermkleuren drukken doffer, wat [RGB versus CMYK](https://gradiently.design/nl/guide/rgb-vs-cmyk) uitlegt.
- Print thuis één exemplaar, vouw het en lees het in volgorde voordat je het bestand verstuurt.

In Gradiently wordt een Mark op elk formaat opnieuw weergegeven, zodat het voorpaneel, de binnenspread en bijpassende socialemediaposts dezelfde achtergrond dragen zonder uitrekken. Je kunt de Designer de panelen laten opmaken en de eerste versie laten schrijven in de stem van je merkkit, en daarna met Pro een print-pdf exporteren met afloop en snijtekens.

## FAQ

### Welk formaat heeft een driebladige brochure?

Meestal een A4-vel (297×210 mm) of een US Letter-vel (11×8,5 inch), aan beide kanten bedrukt en in drie panelen gevouwen.

### Wat komt op elk paneel van een driebladige brochure?

De voorkant draagt de belofte, de binnenflap haakt de lezer, de drie binnenpanelen leggen de inhoud uit en het achterpaneel geeft contactgegevens en de volgende stap.

### Waarom is een paneel van een driebladige folder smaller?

Het paneel dat naar binnen vouwt moet ongeveer 2 tot 3 mm smaller zijn zodat de brochure vlak sluit zonder te bollen.

### Welke resolutie moet een brochure hebben?

300 dpi op het gedrukte formaat. Een driebladig A4-vel is 3508×2480 pixels en een Letter-vel 3300×2550, plus afloop.

### Hoeveel lettertypen moet een brochure gebruiken?

Twee is ruim voldoende: een voor koppen en een voor lopende tekst. Meer maakt dat de panelen niet bij elkaar lijken te horen.