Schreef of schreefloos: zo kies je het juiste lettertype

Schreef of schreefloos is meer een keuze van stem dan van leesbaarheid. Schreeflettertypen (serif) hebben kleine afsluitende streepjes, schreven, aan de uiteinden van hun letters; schreefloze lettertypen (sans serif, sans is Frans voor zonder) hebben die niet. Geen van beide leest betrouwbaar makkelijker. Kies op wat de letter moet zeggen, waar hij wordt gelezen en op welke grootte, en onthoud dat je beide kunt gebruiken.

Wat het verschil precies is

Kijk naar de uiteinden van de streken in een hoofdletter T of een kleine letter i. In een schreeflettertype eindigt elke streek met een klein voetje of een aanzet. In een schreefloos lettertype houdt hij gewoon op. Schreefletters hebben ook vaak meer contrast tussen dikke en dunne streken, terwijl veel schreefloze letters streken van bijna gelijke dikte hebben. Elke kant is een familie van stijlen, niet één look.

Een heel korte geschiedenis

Schreefletters gaan terug op Romeinse kapitalen en eeuwen drukkunst, en daarom dragen schreven nog steeds een gevoel van traditie en boeken. Schreefloze drukletters verschenen in het begin van de negentiende eeuw en werden eerst vooral voor affiches en displaywerk gebruikt. In de twintigste eeuw maakten modernistische en Zwitserse ontwerpers schreefloze letters tot de stem van helderheid en neutraliteit. Op vroege computerschermen, met weinig pixels per letter, vielen fijne schreven uit elkaar, dus werden schreefloze letters de standaard voor interfaces, en lettertypen als Verdana en Georgia werden speciaal getekend om op die schermen te werken.

Leesbaarheid: de mythe en wat er wel toe doet

Je leest nog steeds dat schreven in druk makkelijker lezen omdat ze het oog langs de regel leiden, en dat schreefloze letters makkelijker zijn op schermen. Geen van beide houdt stand als algemene regel. Het schermadvies ging over lage resolutie; de huidige telefoon- en laptopschermen met hoge pixeldichtheid geven schreven strak weer. Wat tekst echt leesbaar maakt, is het ontwerp van het specifieke lettertype en hoe het is gezet.

Grootte en spatiëring zijn de grootste hendels, en ze gelden voor beide stijlen even sterk. De basis van typografie geeft verstandige standaardwaarden voor elk.

Wat schreven en schreefloze letters doorgaans uitstralen

Letters dragen associaties, geleerd van waar we ze eerder hebben gezien. Het zijn neigingen, geen regels, en een specifiek lettertype kan tegen zijn categorie ingaan: een speelse schreefletter of een formele schreefloze is heel goed mogelijk.

Schreef of schreefloos voor scherm, druk en social

Op telefoons kunnen de dunne delen van schreven met hoog contrast op kleine formaten verdwijnen. Lettertypen voor social media behandelt wat overeind blijft.

Zo kies je voor je merk

1. 1

   Benoem de stem

   Schrijf drie woorden op voor hoe je merk moet klinken, zoals rustig, precies, warm. Merkpersoonlijkheid helpt.

2. 2

   Maak een shortlist op categorie, niet op stijl

   Warm en literair wijst naar oude-stijlschreven of humanistische schreefloze letters; precies en modern naar neogrotesken of overgangsschreven.

3. 3

   Test je echte woorden

   Zet je naam, een kop en een alinea in drie kandidaten, op echte groottes.

4. 4

   Controleer de praktische kant

   Gewichten, cursieven, de talen die je nodig hebt en de licentie.

5. 5

   Overweeg beide te gebruiken

   Een schreefletter voor koppen en een schreefloze voor lopende tekst, of andersom, geeft je bereik. Lettertypen combineren laat zien hoe.

Op het web kun je ook vertrouwen op de lettertypen die al op de apparaten van mensen staan. Deze stacks geven je een goede schreef of schreefloze letter zonder download:

.serif {
  font-family: ui-serif, Georgia, Cambria, "Times New Roman", Times, serif;
}

.sans {
  font-family: system-ui, -apple-system, "Segoe UI", Roboto, "Helvetica Neue", Arial, sans-serif;
}

Lees voor de bredere beslissing, inclusief licenties en talen, merklettertypen.